به‌رنامه‌کان

یادەوەر 5 ی ئەیلول

لە5 ی ئەیلولی ساڵلە5 ی ئەیلولی ساڵی 2008  هەڵبژاردنی ئەنجومەنی یاسادانانی ئەنگۆلا دەستی پێكرد، كە لەساڵی (1992)ەوە یەكەم هەڵبژاردن بوو لەو  وڵاتە لەپاش جەنگی ناوخۆیی ئەنگۆلا ئەنجامدرا. (جۆزیە ئیدوارد)ی سەرۆكی وڵاتیش لەیەكێك لەناوەندەكانی دەنگداندا لە شاری (لواندا)ی پایتەخت بەشداری پرۆسەكەی كرد   . لەو هەڵبژاردنەدا هەریەك لە (بزوتنەوەی ڕزگاریخوازی ئەنگۆلا) بەسەرۆكایەتی (جۆزیە ئەدواردۆ دۆس سانتۆس)ی سەرۆكی ئەنگۆلاو (بزوتنەوەی یەكێتی نیشتمانی بۆ سەربەخۆیی ئەنگۆلا)ی ئۆپۆزسیۆن كەبە (یونیتا) ناسراوە، بەشداریان كرد بۆ هەڵبژاردنی (220) كورسی پەرلەمان .

لەودیو دەرگا داخراوەكانەوە

ڕۆمانی لەودیو دەرگا داخراوەكانەوە یان داستانێكی زیندانی دیار بەكر لە نووسینی ئارێز عەبدووڵایەو تاوەكو ئێستا سێ جار لە چاپدراوەتەوە. ئەم ڕۆمانە ساڵی ڕابردوو لەلایەن نووسەر (زیا ئاوچی) كراوەتە پیتی لاتینی و لەلایەن (محمد ئەمین ئەرەنی) نووسەرو وەرگێڕی وەرگێڕدراوەتە سەر زمانی تووركی و لە مانگی ئازاری ئەم ساڵدا لە شاری ئەستانبوڵ چاپ و بڵاوكراوەتەوە، ئەم داستانە خۆی ڕووداوێكە، یان گێڕانەوەو تێهەڵكێشكردنی چەند ڕووداوێكی ڕاستەقینەیەو بە تەكنیكی ڕۆمان و بە شێوازێكی ئەدەبی داڕێژراوە. ناوەرۆكی ڕۆمانەكە باس لە هەلومەرجی ناو زیندانی دیار بەكر لە ساڵانی 1988 بۆ 1989 دەكات. لەو سەردەمەو لە سەروبەندی پرۆسە بەدناوەكانی ئەنفالی ڕژێمی بەعس دژ بە گەلی كورد پۆلێك پێشمەرگە كە ژمارەیان پێنج كەس بوو لە سنوورەكانی عێڕاق و توركیا و ئێران بە دەستی هێزەكانی توركیا دەگیرێن و ڕەوانەی زیندانەكانی شەمزینان، هەكاری، دیاربەكر، دەكرێن. ئەو پێشمەرگانە پتر لە ساڵێك لە زیندانەكانی تووركیا دەبەنە سەر. نووسەری ئەم كتێبەش كە كاك ئارێز عبداللەیە یەكێكە لەو پێشمەرگانەو دوای ئازادبوونی و لە دوای دە ساڵ ئەم ڕووداوە دەنووسێتەوەو بە شێوەی ڕۆمان و بە زمانێكی ئەدەبی جوان پێشكەشی خوێنەری كوردی دەكات. ناوەرۆكی ئەم كتێبە هەر تەنها گێڕانەوەی بەسەرهاتی ناو زیندانی دیاربەكرو هەكاری نییە بەڵكو بە فلاش باك و تەكنیكی ئەدەبی باس لە زیندانەكانی عێڕاق و پێشمەرگایەتی و باروودۆخی هەشتاكانی سەدەی ڕابردوو دەكات.، هەروەها ئەم كتێبە وەڵامی دەیان پرسیار سەبارەت بە زیندان و بارودۆخی دادگاكانی تووركیاو پێشمەرگایەتی دەداتەوە. ئەم نووسینەی كاك ئارێز وەك نووسەرێكی پێشمەرگە، یان پێشمەرگەیەكی نووسەر كە تیایدا كارەساتێك دەگێڕێتەوە، زمانێكی ئەدەبی پێداوەو كەڵكی لە ڕەگەزو تەكنیكەكانی چیرۆك و ڕێكەوتەكانی خۆشی وەرگرتووە، لەلایەكەوە گێڕانەوەی واقیعیانەی ڕووداوەكەو تێكبردنەوەو پاشخانەكانی ڕووداوەكەیەو لەلایەكی كەشەوە داڕشتنی چیرۆكێكە كە ڕەگەزەكانی تەشویق و سەرنج ڕاكێشانی تیایە، ئەمەش بە ئاگایی نووسەرە لە بوغرنجی نووسینەوەی بیرەوەری و ڕەتكردنەوەی شێوازی مێژوویی نووسینەوەی بیرەوەرییەو پرۆسەی داهێنانی دەقێكی ئەدەبییە هەر بۆیە ئەم نووسینەی كاك ئارێز نەك بە بیرەوەری بەڵكو وەك داستانێك ناو دەبرێت.

ترپە - پاراستنی کۆرپەلە

دایكانی دوگیانی خۆشەویست .. گەورەترین لێپرسراوێتی لەسەر شانت پاراستنی كۆرپەكەتە لەهەر تەنگوچەڵمەیەك كە دەبێتەهۆی خوانەكردە لەبارچونی ,, جگەلەوەی كەدایكی دووگیان نابێت وەكوكەسێكی ئاسایی هوڵسوكەوت بكات لە هەمانكاتدا زانستی پزیشكی دوپاتی كردۆتەوە كە نابێت دایكی دووگیان لەم مانگەدا واتا مانگی رەمەزان بە رۆژووو بێت چونكەئەو كۆرپەیە پێویستی بە پرۆتین و ڤیتامین و ووزەو ئاوو خواردن هەیە ئەگەربێت ودایكی دووگیان سێژەم نانی باش نەخوات چۆن دەتوانێت ئەم خۆراك و ڤیتامینانە بۆ كۆرپەكەی دابین بكات . كەواتا دایكی دووگیان جگە لەوەی كە دەبێت خۆراك بۆ كۆرپەكەی دابین بە بكات لە هەمان كاتدا لێپرسراوە بەرامبەر بە تەندروستی كۆرپەكەی ... هەروەها دوای ئەوەی كۆرپە لەدایك دەبێت ئینجا پێویستی بە شیر خواردنە و پزیشكانیش ئەوەیان دووپات كردۆتەوە كە لەسەرەتای دروست بونی كۆرپەوە دایكی دوگیان دەبێت بە پێی رێنمایی پزیشك خۆراك بخۆن لە كاتی دیاری كراودا سەردانی پزیشكی تایبەتی خۆیان بكەنەوە .. دایكی دووگیانی خۆشەویست ئەركی دایەكی تۆ كارێكی پیرۆزەو تا بۆتان دەكرێت كارێك مەكەن كە كەسێكی كەم و كوڕ بخەنە كۆمەڵگاوە هەرچەندە زۆرجار كۆرپە لەداێك دەبێت لەش تەندروست نییە بەبێ ئەوەی دایك كەم و كۆری هەبێت.